KONSTYTUCJA KRÓLESTWA SURMEŃSKIEGO
uchwalona dnia 10 czerwca 2008 roku

W imię Boga w Trójcy Świętej Jedynego!

My, naród Królestwa Surmeńskiego, pomni wielowiekowej historii naszej Ojczyzny, odpowiedzialni przed Bogiem i ludźmi za teraźniejszość i przyszłość Surmenii,
zrzuciwszy wszelkie jarzmo obcej przemocy i zobowiązani do zachowania oraz pielęgnowania suwerenności Królestwa,
opierając się o najbardziej zaszczytne ideały, jakimi kierowali się nasi przodkowie broniąc surmeńskich Republik, Księstw i Królestw,
postanawiając, aby nigdy więcej na skutek różnic światopoglądowych nie nawiedziły nas okropieństwa wojny domowej
możliwie najmocniej łącząc dotychczas dzielące Surmeńczyków poglądy republikańskie i rojalistyczne w monarchię parlamentarną,
ustanawiamy Konstytucję Królestwa Surmeńskiego jako podstawowy, najwyższy i nienaruszalny akt prawny,
który każdemu z nas zagwarantuje wolność, równość i sprawiedliwość.


Rozdział I
Surmenia
Art. 1. [Królestwo Surmeńskie]
1. Królestwo Surmeńskie jest unitarnym, niepodzielnym i wolnym państwem prawa.
2. Władza w Królestwie Surmeńskim pochodzi od Narodu i należy do Narodu jako społeczeństwa wolnych i równych wobec siebie obywateli.
3. Naród sprawuje władzę pośrednio poprzez demokratycznie wybranych reprezentantów oraz bezpośrednio w drodze referendum.
4. Podstawą ustroju Królestwa Surmeńskiego jest monarchia parlamentarna.

Art. 2. [Suwerenność]
1. Suwerenność Królestwa Surmeńskiego jest ciągła, niezbywalna, niepodzielna i nieprzenośna.
2. Suwerennoscią otoczone jest całe terytorium Królestwa Surmeńskiego: jego ziemie, wody terytorialne i przestrzeń powietrzna nad nimi.
3. Królestwo Surmeńskie strzeże suwerenności i nienaruszalności swojego terytorium.

Art. 3. [Naczelne wartości]
Naczelnymi wartościami w Królestwie Surmeńskim są: wolność, prawo, równość, umiłowanie pokoju, sprawiedliwość, uszanowanie praw człowieka, nienaruszalność praw własności oraz ochrona środowiska i natury. Interpteracja przepisów Konstytucji oraz innych aktów prawnych przez upoważnione do tego organy powinna być oparta o powyższe wartości.

Art. 4. [Władza]
1. Podstawą organizacji władzy jest jej trójpodział na władzę legislacyjną, wykonawczą i sądowniczą.
2. Władzę legislacyjną sprawuje surmeński Parlament w osobie Eklezji Surmeńskiej z Wyższym Eklezjastą na czele, władzę wykonawczą - Król Surmenii i Archontea z Archontem na czele, a władzę sądowniczą - Król Surmenii i Sąd Najwyższy z Prezesem Sądu na czele.
3. Działania władzy są ograniczone przez niniejszą Konstytucję.

Art. 5. [Prawo]
1. Źródłami powszechnie obowiązującego prawa Królestwa Surmeńskiego są: Konstytucja, ustawy, dekrety, ratyfikowane umowy międzynarodowe i rozporządzenia oraz, na obszarze działania organów, które je ustanowiły, akty prawa miejscowego.
2. Warunkiem wejścia w życie ustaw, rozporządzeń oraz aktów prawa miejscowego jest ich ogłoszenie w Dzienniku Ustaw Królestwa Surmeńskiego.
3. Prawo jest uchwalane i wydawane wyłącznie przez organy wskazane w Konstytucji oraz w drodze procedury legislacyjnej przedstawionej w Konstytucji.
4. Prawo nie działa wstecz.

Art. 6. [Religie]
1. (skreślony)
2. Wszystkie religie wyznawane na terenie Królestwa Surmeńskiego są równouprawnione.
3. Stosunki między Królestwem Surmeńskim a kościołami i innymi związkami wyznaniowymi są kształtowane na zasadach poszanowania ich autonomii oraz wzajemnej niezależności każdego w swoim zakresie.

Art. 7. [Partie polityczne]
1. Królestwo Surmeńskie gwarantuje wolność w zakładaniu partii politycznych.
2. Wewnętrzna organizacja partii politycznych powinna być zgodna z fundamentalną, konstytucyjną zasadą demokracji.
3. Zakazane jest istnienie partii politycznych oraz innych organizacji odwołujących się w swoich programach do totalitarnych metod i praktyk działania nazizmu, faszyzmu i komunizmu, a także tych, których program lub działalność zakłada lub dopuszcza nienawiść rasową i narodowościową, stosowanie przemocy w celu zdobycia władzy lub wpływu na politykę państwa albo przewiduje utajnienie struktur lub członkostwa.
4. Status i finansowanie partii politycznych określa odrębna ustawa.

Art. 8. [Surmeńskie Siły Obronne]
1. Surmeńskie Siły Obronne chronią suwerenność państwa i bronią jego integralność terytorialną.
2. Surmeńskie Siły Obronne mogą przekroczyć granice państwa lub działać poza nimi wyłącznie za uprzednią zgodą surmeńskiego Parlamentu.
3. Surmeńskie Siły Obronne mogą przekroczyć granice Królestwa Surmeńskiego bez uprzedniej zgody surmeńskiego Parlamentu dla celów ćwiczebnych wewnątrz organizacji międzynarodowej obrony lub sojuszu wojskowego, których Królestwo Surmeńskie jest członkiem, lub gdy celem Surmeńskich Sił Obronnych jest pomoc humanitarna.
4. Surmeńskie Siły Obronne mają prawo zaatakować każde państwo, które dopuściło się zbrojnej napaści na terytorium Królestwa Surmeńskiego.
5. Jeśli z ratyfikowanej umowy międzynarodowej wynika zobowiązanie do wspólnej obrony przeciwko agresji, Surmeńskie Siły Obronne mają obowiązek spełnić to zobowiązanie.
6. Podział Surmeńskich Sił Obronnych, ich struktura oraz stopnie wojskowe są określone w odrębnej ustawie.

Art. 9. [Granice]
Granice Królestwa Surmeńskiego mogą być zmienione wyłącznie poprzez umowę międzynarodową i za zgodą surmeńskiego Parlamentu.

Art. 10. [Obywatelstwo]
1. Definicję obywatelstwa surmeńskiego, zasady jego nabycia oraz utraty określa odrębna ustawa.
2. Ekstradycja obywatela surmeńskiego jest zakazana.

Art. 11. [Obywatele poza Surmenią]
Królestwo Surmeńskie chroni prawa obywateli żyjących lub mieszkających poza granicami Królestwa, a także interesuje się nimi poprzez zapewnienie im więzi z Ojczyzną.

Art. 12. [Symbole narodowe]
1. Godłem Królestwa Surmeńskiego jest jasnoniebieski krzyż umieszczony na tarczy herbowej koloru białego z koroną na szczycie tarczy.
2. Flagą Królestwa Surmeńskiego składa się z trzech poziomych pasów: białego, jasnoniebieskiego i białego.
3. Hymnem Narodowym Królestwa Surmeńskiego jest pieśń "Przy surmeńskiej fladze".
4. Dewizą Królestwa Surmeńskiego są słowa Kaharona I: "Nie niszczmy, lecz budujmy".
5. Flaga, godło, hymn i dewiza podlegają ochronie prawnej.
6. Szczegóły dotyczące wyglądu flagi, godła oraz treści i melodii hymnu Królestwa Surmeńskiego określa odrębna ustawa.

Art. 13. [Języki urzędowe]
1. Językami urzędowymi na terenie Królestwa Surmeńskiego są: język surmeński i język polski.
2. Jednostki samorządu terytorialnego mogą ustanawiać inne języki dodatkowymi językami urzędowymi.

Art. 14. [Stolica]
Stolicą Królestwa Surmeńskiego jest Królewskie Miasto Kaharonea.


Rozdział II
Ochrona praw człowieka, fundamentalne wolności i obowiązki obywatela
Art. 15. [Prawo do życia]
1. Każda istota ludzka ma prawo do życia.
2. Królestwo Surmeńskie zakazuje stosowania kary śmierci.

Art. 16. [Równość]
1. Każdy w Królestwie Surmeńskim ma prawo do wolności, bez względu na rasę, kolor skóry, płeć, orientację seksualną, język, religię, poglądy polityczne, własność, pochodzenie, rodowód, stopień edukacji, status społeczny oraz inne cechy różniące ludzi między sobą.
2. Wszyscy są równi wobec prawa.

Art. 17. [Wolność wyrażania poglądów]
1. Królestwo Surmenskie gwarantuje nienaruszalność wolności wyrażania opinii.
2. Cenzura prewencyjna pod jakąkolwiek formą jest zabroniona.
3. Niedopuszczalne jest wydanie jakiegokolwiek aktu prawnego, ograniczającego wolność słowa, druku lub innej formy masowego przekazu, z wyjątkiem przypadków, gdy wymaga tego ochrona publicznego porządku i moralności.
4. Każdemu przysługuje prawo swobodnego wyrażania swoich poglądów za pośrednictwem słów, pisma albo jakichkolwiek innych form wyrazu.
5. Każdy ma prawo do informacji.

Art. 18. [Tajemnica korespondencji]
Każdy ma prawo do komunikowania się, rozmawiania, korespondowania drogą listową i internetową z innymi obywatelami i utrzymywać ten fakt, razem z treścią rozmowy w ścisłej tajemnicy.

Art. 19. [Wolność sumienia i wyznania]
1. Każdy ma prawo do swobodnej zmiany przekonań i wierzeń religijnych oraz ich wyrażania indywidualnie bądź wspólnie z innymi, w życiu publicznym lub prywatnym przez nabożeństwa, nauczanie i praktykowanie religii oraz zachowywanie zwyczajów religijnych.
2. Zmuszanie do praktyk religijnych lub zmiany przekonań i wierzeń jest zakazane.
3. Władze Królestwa Surmeńskiego zachowują bezstronność w sprawach przekonań religijnych, światopoglądowych i filozoficznych.

Art. 20. [Prawa wyborcze]
1. Czynne i bierne prawo wyborcze przysługuje wszystkim obywatelom Królestwa Surmeńskiego.
2. Prawa wyborcze nie przysługują obywatelom pozbawionym zdolności do czynności prawnych lub praw publicznych.
3. Osobom tymczasowo aresztowanym lub odbywającym karę pozbawienia wolności przysługuje jedynie czynne prawo wyborcze.

Art. 21. [Wolność zrzeszania się i gromadzenia]
1. Każdy ma prawo do zrzeszania się w organizacje, których cele nie są sprzeczne z przepisami
2. Każdy ma prawo do gromadzenia się. Nie podlega ograniczeniom prawo do pokojowych zgromadzeń, których uczestnicy nie mają broni.
3. Zgromadzenia na placach i drogach publicznych są organizowane po uzyskaniu zezwolenia właściwych organów, które mogą odmówić zgody jedynie w przypadku, gdy istnieje uzasadnione podejrzenie, że zachodzi poważne zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego.

Art. 22. [Wolność poruszania się]
1. Każdemu przysługuje prawo do swobodnego wyboru miejsca zamieszkania oraz do swobodnego poruszania się po terytorium Królestwa Surmeńskiego.
2. Każdemu obywatelowi przysługuje prawo do swobodnego wyjazdu za granicę oraz powrotu do Królestwa Surmeńskiego.

Art. 23. [Prawo do własności prywatnej oraz dziedziczenia]
Każdy ma prawo do swej prywatnej własności, zarówno indywidualnej, jak wspólnej z innymi, oraz prawo do dziedziczenia.

Art. 24. [Prawo do pracy]
1. Każdemu obywatelowi przysługuje prawo do zapewnienia sobie godnych warunków życia poprzez wykonywanie pracy zgodnej z prawem, na zasadzie dobrowolności wyboru.
2. Każdemu obywatelowi przysługuje prawo do swobodnego wyboru zawodu, miejsca pracy oraz doskonalenia swych kwalifikacji zawodowych.

Art. 25. [Wolności związkowe]
Pracownikom przysługuje prawo swobodnego zrzeszania się w związki zawodowe dla ochrony swych interesów w sprawach dotyczących zatrudnienia.

Art. 26. [Małżeństwo i rodzina]
1. Każdemu przysługuje prawo do swobodnego wyboru partnera i założenia rodziny.
2. Królestwo Surmeńskie otacza szczególną ochroną małżeństwo i rodzinę.
3. Sposób zawarcia i rozwiązania małżeństwa określa odrębna ustawa.

Art. 27. [Prawo do nauki]
1. Każdemu przysługuje prawo do bezpłatnej nauki w szkołach podstawowych.
2. Każdemu przysługuje prawo dostępu do ogólnego szkolnictwa średniego. Dostęp do szkół średnich i wyższych może być uzależniony jedynie od kryteriów fachowych.
3. Uczniowie i studenci mają prawo do kształcenia się w szkolnictwie prywatnym.
4. Królestwo Surmeńskie gwarantuje autonomię uniwersytecką

Art. 28. [Wolność pracy twórczej]
1. Każdemu przysługuje wolność wykonywania pracy twórczej w dziedzinie nauki, techniki, literatury i sztuki.
2. Prawa autorskie podlegają ochronie prawnej.

Art. 29. [Prawo do petycji]
Każdy, indywidualnie lub wspólnie z innymi, ma prawo zwracania się do odpowiednich organów państwowych z prośbami, skargami i wnioskami.

Art. 30. [Prawa cudzoziemców i prawa kulturowe]
1. Członkowie wszystkich mniejszości narodowych mają równe prawa w Królestwie Surmeńskim.
2. Równość i ochrona praw mniejszości narodowych polega przede wszystkim na poszanowaniu ich odmienności, zapewnieniu dostępu do edukacji w dziedzinie ich kultury, historii i języka oraz na zakazie asymilacji i dyskryminacji.
3. Członkowie wszystkich mniejszości narodowych mają zagwarantowaną wolność wyrażania swojej narodowości, a także wolność używania ich języka oraz pisma oraz kulturową autonomię.

Art. 31. [Prawo do apelacji]
Królestwo Surmeńskie gwarantuje każdemu prawo do apelacji przeciwko decyzjom Sądu Najwyższego, które rozpatruje Król Surmenii.

Art. 32. [Zakaz stosowania tortur]
Nikt nie może zostać poddany jakimkolwiek torturom ani też poniżającemu nieludzkiemu traktowaniu bądź karaniu.

Art. 33. [Wolność jednostki i bezpieczeństwo osobiste]
1. Wolność i bezpieczeństwo osobiste są nienaruszalne.
2. Nikt nie może być zatrzymany bez przedstawienia mu dowodów winy.
3. Zatrzymanemu przysługuje prawo otrzymania niezwłocznego objaśnienia powodów zatrzymania oraz, bez zbędnej zwłoki, doprowadzenia przed sędziego.
4. Nikt nie może zostać zatrzymany na czas dłuższy niż 72 godziny.
5. Każdy zatrzymany lub aresztowany zostanie pouczony o prawie do odmowy składania wyjaśnień oraz do niezwłocznego kontaktu z obrońcą.
6. Aresztowanemu przysługuje prawo odwołania do sądu od postanowienia o aresztowaniu.

Art. 34. [Pozostałe prawa człowieka wobec organów ścigania]
1. Nikt nie może zostać postawiony w stan oskarżenia lub zostać uznany winnym popełnienia czynu, który nie stanowił przestępstwa według ustawy obowiązującej w chwili jego popełnienia.
2. Za popełnione przestępstwo nie może zostać orzeczona kara surowsza niż przewidziana w ustawie obowiązującej w chwili jego popełnienia.
3. Każdego uznaje się za niewinnego do momentu udowodnienia winy i skazania prawomocnym wyrokiem sądowym.
4. Nikt nie może zostać zmuszonym do świadczenia przeciwko sobie albo do przyznania się do winy.

Art. 35. [Ograniczenia praw i wolności]
1. Żadna z wolności nie jest absolutna.
2. Wolności i prawa mogą być ograniczone jednostce jedynie w celu ochrony wolności i praw pozostałych, publicznego porządku oraz publicznej moralności.
3. Ograniczenie wolności i praw następuje wyłącznie prawomocnym wyrokiem władzy sądowniczej.

Art. 36. [Obowiązki obywatela i człowieka]
1. Każdy obywatel Królestwa Surmeńskiego ma obowiązek:
a) bycia wiernym swej Ojczyźnie i Królowi Surmenii,
b) przestrzegania prawa Królestwa Surmeńskiego,
c) obrony Ojczyzny,
d) dbania o swój kraj,
e) głosowania w wyborach do Eklezji Surmeńskiej i w referendach.
2. Każda osoba przebywająca na terytorium Królestwa Surmeńskiego ma obowiązek dostosowania się do praw Królestwa Surmeńskiego i ich przestrzegania.


Rozdział III
Król Surmenii i Tron Królewski
Art. 37. [Król Surmenii]
1. Król Surmenii jest głową państwa, stoi na straży Konstytucji i reprezentuje jedność całego narodu.
2. Osoba Króla Surmenii jest nietykalna.

Art. 38. [Kompetencje Króla]
Do podstawowych kompetencji Króla Surmenii należy:
a) zarządzanie wyborów do Eklezji Surmeńskiej,
b) podpisywanie lub odrzucanie ustaw uchwalonych przez Eklezję Surmeńską,
c) nadawanie lub odbieranie orderów, tytułów i odznaczeń,
d) stosowanie prawa łaski,
e) powoływanie sędziów,
f) nadawanie obywatelstwa surmeńskiego,
g) odbieranie obywatelstwa surmeńskiego w wypadkach przewidzianych ustawami,
h) zarządzanie referendum ogólnokrajowego zgodnie z wytycznymi Eklezji Surmeńskiej,
i) wprowadzanie i uchylanie stanów wyjątkowych, stanów wojennych i stanów klęski żywiołowej za zgodą Eklezji Surmeńskiej,
j) współtworzenie polityki zagranicznej w porozumieniu z Archonteą,
k) ratyfikowanie umów międzynarodowych oraz ich zrywanie wraz z kontrasygnatą Archonta,
l) mianowanie tesmotetów powołanych przez Archonta, a także szefów misji dyplomatycznych powołanych przez tesmotetę właściwego do spraw zagranicznych,
m) mianowanie przedstawicieli Królestwa Surmeńskiego w innych państwach i organizacjach międzynarodowych powołanych przez tesmotetę właściwego do spraw zagranicznych,
n) powołanie Regenta lub Rady Regencyjnej w wypadku dłuższej nieobecności,
o) mozliwość abdykacji,
p) W celu uszczegóławiania i realizacji postanowień konstytucji i innych aktów prawnych Król wydaje dekrety wykonawcze oraz postanowienia, powszechnie obowiązujące w zakresie właściwości władzy Królewskiej.

Art. 39. [Dziedziczność tronu]
1. Tron Królewski jest dynastyczny i dziedziczny.
2. Tron Króla Surmenii jest dziedziczony przez najstarszego potomka Króla Surmenii będącego Surmeńczykiem.

Art. 40. [Panowanie i opróżnienie tronu]
1. Król sprawuje swą godność dożywotnio lub do momentu abdykacji.
2. W przypadku abdykacji, dawny król zyskuje tytuł Króla Seniora, a tytuł i godność Króla Surmenii przechodzą na następcę tronu.
3. W przypadku śmierci Króla Surmenii, tytuł i godność Króla Surmenii przechodzą na następcę tronu.
4. Prezes Sądu Najwyższego ogłasza regencję po dwóch tygodniach nieaktywności Króla. Regentem zostaje następca tronu.
5. Prezes Sądu Najwyższego ogłasza detronizację Króla po 30 dniach nieaktywności.

Art. 41. [Przysięga królewska]
Nowy Król przed rozpoczęciem sprawowania swej godności musi wygłosić w miejscu publicznym następujące ślubowanie: "Obejmując po Miłościwie Nam Panującym Królu godność Króla Surmenii, uroczyście przysięgam, że dochowam wierności postanowieniom Konstytucji, ustanowionym prawom Eklezji Surmeńskiej i Umiłowanym Poprzednikom. Przysięgam też, że będę strzegł niezłomnie godności Narodu Surmeńskiego, niepodległości i bezpieczeństwa Państwa, a dobro Ojczyzny i pomyślność obywateli będą dla mnie najwyższym nakazem".


Rozdział IV
Eklezja Surmeńska, inicjatywa i procedura legislacyjna, wybory do Eklezji, referendum
Art. 42. [Eklezja]
1. Eklezja sprawuje władzę legislacyjną.
2. W skład Eklezji wchodzi troje Eklezjastów wybranych w demokratycznych, powszechnych i tajnych wyborach.

Art. 43. [Wyższy Eklezjasta]
1. Senat wybiera Wyższego Eklezjastę spośród siebie.
2. Do podstawowych kompetencji Wyższego Eklezjasty należy:
a) przedstawianie projektów ustaw Eklezji zgłoszonych w drodze procedury legislacyjnej,
b) reprezentowanie Eklezji Surmeńskiej wewnątrz i poza Królestwem Surmeńskim,
c) przedkładanie Królowi Surmenii ustaw przegłosowanych przez Eklezję.

Art. 44. [Kadencja Eklezji]
1. Kadencja Eklezji trwa trzy miesiące.
2. Król Surmenii może skrócić lub wydłużyć kadencję na prośbę Eklezji.

Art. 45. [Prace i kompetencje Eklezji]
1. Eklezjaści debatują nad projektami ustaw i głosują nad ich zatwierdzeniem zgodnie z procedurą ustawodawczą.
2. Wszelkie decyzje w Eklezji są podejmowane ilością 2/3 lub więcej głosów.
3. Eklezjaści mogą głosować za ustawą, przeciw niej lub wstrzymać się od głosu.
4. Nie oddane głosy traktuje sie jako wstrzymanie się od głosu.
5. Eklezja może sprawować kontrolę nad działalnością Archontei.

Art. 46. [Inicjatywa legislacyjna]
1. Inicjatywę legislacyjną posiadają Król Surmenii, Archontea, Eklezjaści i grupa co najmniej czterech obywateli.
2. Każdy obywatel może złożyć projekt ustawy pod publiczną debatę. Eklezjaści nie mają obowiązku debatowania nad tymi projektami.

Art. 47. [Procedura legislacyjna]
1. Wyższy Eklezjasta przedkłada Eklezji Surmeńskiej projekt ustawy pochodzący z inicjatywy legislacyjnej.
2. Eklezjaści w ciągu maksymalnie czterdziestu ośmiu godzin od przedłożenia projektu ustawy głosują zgodnie z ust. 2-4. art. 45.
3. Uchwalona ustawa zostaje przekazana Królowi Surmenii. Król Surmenii może ustawę zaakceptować i podpisać bądź ją odrzucić.
4. Uchwalona ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, chyba że przepisy ustawy stanowią inaczej.
5. Każde odrzucenie ustawy przez Króla Surmenii lub Eklezję musi być uzasadnione.
6. Debaty nad odrzuconą ustawą mogą zostać podjęte ponownie, o ile do projektu ustawy zostaną wprowadzone jakiekolwiek poprawki obalające uzasadnienie jej odrzucenia.

Art. 48. [Wybory do Eklezji]
1. Wybory do Eklezji są powszechne, równe, tajne i bezpośrednie.
2. Głosowanie w wyborach jest obowiązkiem każdego obywatela Królestwa Surmeńskiego.
3. Kandydatów na eklezjastów mogą zgłaszać partie polityczne oraz wyborcy.
4. Wybory do Eklezji zarządza Król Surmenii nie później niż na 14 dni przed upływem kadencji Eklezji, wyznaczając wybory trwające nie krócej niż 24 godziny i nie dłużej niż 6 dni, przypadające w ciągu 7 dni przed upływem kadencji Senatu. Głosowanie przeprowadza Królewska Komisja Wyborcza.
5. Mandat eklezyjski otrzymuje eklezjasta, który złoży publiczne ślubowanie o następującej treści: "Ja, (ew. tytuł, imię i nazwisko), obywatel Królestwa Surmeńskiego, uroczyście przysięgam, że jako eklezjasta będę zabiegał o pomyślny rozwój Ojczyzny i godnie reprezentował Królestwo Surmeńskie w stosunkach międzynarodowych. Przysięgam także wierność Królowi, który jako Najwyższy Zwierzchnik Surmenii powołał mnie do służby Królestwa. Niech Surmenia przemówi przeze mnie!".
6. Ważność wyborów do Senatu stwierdza Sąd Najwyższy.
7. Inne przepisy dotyczące zgłaszania kandydatur i przeprowadzenia wyborów są określone w odrębnych ustawach.

Art. 49. [Referendum]
1. W sprawach o szczególnym znaczeniu dla państwa może być przeprowadzone referendum ogólnokrajowe.
2. Referendum ogólnokrajowe ma prawo zarządzić Eklezja lub Król Surmenii za zgodą Eklezji.
3. Jeżeli w referendum ogólnokrajowym wzięło udział więcej niż połowa uprawnionych do głosowania, wynik referendum jest wiążący.
4. Zasady i tryb przeprowadzania referendum określa odrębna ustawa.


Rozdział V
Archont i Archontea
Art. 50. [Archont]
1. Archont stoi na czele Archontei.
2.Archont powoływany jest w drodze uchwały przez Eklezję, w ciągu czternastu dni od rozpoczęcia jej kolejnej kadencji bądź udzielenia poprzedniemu Archontowi wotum nieufności. Jeżeli Eklezja nie podejmie w tym czasie stosownej uchwały, prawo to przechodzi na Króla Surmenii, który w ciągu tygodnia powołuje Archonta w drodze postanowienia i ogłasza w Eklezji głosowanie nad udzieleniem Archontowi wotum zaufania. Jeżeli Eklezja nie udzieli go w ciągu trzech dni, Król rozwiązuje Eklezję i zarządza nowe wybory.
3. Archontem może zostać obywatel surmeński, posiadający pełnię praw publicznych i zamieszkujący Surmenię od co najmniej trzech miesięcy.
4. Obejmując urząd, Archont niezwłocznie składa następującą przysięgę w miejscu publicznym: "Ja, (ew. tytuł, imię i nazwisko), obywatel Królestwa Surmeńskiego, uroczyście przysięgam, że jako Archont wykonując powierzone mi zadania będę zabiegał o pomyślny rozwój Ojczyzny i godnie reprezentował Królestwo Surmeńskie. Przysięgam także wierność Królowi, Eklezji i całemu Narodowi Surmeńskiemu".
5. Z chwilą objęcia urzędu, Archont w ciągu czternastu dni ma obowiązek powołać tesmotetów zgodnie z obowiązującą ustawą określającą skład Archontei.
6. W szczególnych przypadkach, Archont może łączyć swoją funkcję z funkcją tesmotety.

Art. 51. [Kompetencje Archonta]
Do podstawowych kompetencji Archonta należy:
a) kierowanie pracami Archontei,
b) reprezentowanie Archontei na zewnątrz,
c) koordynowanie i kontrolowanie pracy poszczególnych biur tesmotetów,
d) określanie trybów, warunków i zasad finansowego wspierania przez Królestwo Surmeńskie zadań poszczególnych biur tesmotetów, urzędów i jednostek samorządu terytorialnego,
e) współtworzenie polityki zagranicznej w porozumieniu z Królem Surmenii,
f) składanie kontrasygnaty przy umowach międzynarodowych ratyfikowanych przez Króla Surmenii,
g) W celu uszczegóławiania i realizacji postanowień konstytucji i innych aktów prawnych Archont wydaje rozporządzenia oraz postanowienia,
h) powołuje i odwołuje Tesmotetów,
i) wykonuje inne zadania przewidziane prawem.

Art. 52. [Archontea]
1. Archontea, obok Króla Surmenii, sprawuje władzę wykonawczą.
2. Archontea może być określana mianem Rządu.
3. W skład Archontei wchodzą: Król, Archont oraz tesmoteci.
4. Szczegółowy skład Archontei oraz kompetencje poszczególnych jej członków określa odrębna ustawa.

Art. 53. [Tesmoteci]
1. Tesmoteci powoływani są przez Archonta i mianowani przez Króla Surmenii.
2. Tesmoteta, obejmując urząd, niezwłocznie składa następującą przysięgę w miejscu publicznym: "Ja, (ew. tytuł, imię i nazwisko), obywatel Królestwa Surmeńskiego, uroczyście przysięgam, że jako Tesmoteta (nazwa biura tesmotety) wykonując powierzone mi zadania będę zabiegał o pomyślny rozwój Ojczyzny i godnie reprezentował Królestwo Surmeńskie. Przysięgam także wierność Królowi, Eklezji i całemu Narodowi Surmeńskiemu".
3. W celu realizacji swoich zadań tesmoteci wydają rozporządzenia.

Art. 54. [Kadencja Archonta]
1. Kadencja Archonta trwa od momentu powołania do:
a) rozpoczęcia kolejnej Kadencji Eklezji,
b) uchwalenia wotum nieufności Archontowi,
c) dymisji złożonej na ręce Wyższego Eklezjasty,
d) stwierdzenia przez Sąd Najwyższy niemożności sprawowania funkcji przez Archonta.
2. W momencie zakończenia kadencji Archontowi i jego Archontei automatycznie powierza się pełnienie obowiązków do momentu wyboru jego nastepcy. W wyjątkowych przypadkach dotychczasowego Archonta w pełnieniu obowiązków może zastąpić Król Surmenii.
3. Kadencja Archonta równoznaczna jest z kadencją całej Archontei.

Art. 55. [Kadencja tesmotety]
1. Archont odwołuje Tesmotetę:
a) po przyjęciu złożonej przez niego dymisji,
b) w przypadku uchwały Eklezji w sprawie jego odwołania,
c) z własnej inicjatywy.


Rozdział VI
Sądownictwo
Art. 56. [Sąd Najwyższy]
1. Sąd Najwyższy jest władzą niezależną od władzy legislacyjnej i wykonawczej.
2. Przewodniczącym Sądu Najwyższego jest Prezes Sądu Najwyższego.

Art. 57. [Sędziowie]
1. Sędziowie są powoływani przez Króla Surmenii.
2. Kadencja Sędziego trwa pół roku czasu realnego.

Art. 58. [Nieusuwalność sędziów]
1. Sędziowie są nieusuwalni.
2. Złożenie sędziego z urzędu, zawieszenie w urzędowaniu, przeniesienie do innej siedziby lub na inne stanowisko wbrew jego woli może nastąpić jedynie na mocy orzeczenia sądu i tylko w przypadkach:
a) popełnienia przestępstwa,
b) podejrzenia o popełnieniu przestępstwa,
c) długiej nieobecności.

Art. 59. [Kompetencje Sądu Najwyższego]
1. Sąd Najwyższy osądza sprawy wniesione przez obywateli Królestwa Surmeńskiego na podstawie obowiązującego kodeksu karnego.
2. Sąd Najwyższy wydaje wyroki i orzeczenia w imieniu Królestwa Surmeńskiego. Najwyższą karą, jaką może wydać tylko Sąd Najwyższy, jest banicja.
3. Sąd Najwyższy orzeka w sprawach zgodności ustaw i umów międzynarodowych z Konstytucją na wniosek: Króla Surmenii, Wyższego Eklezjastę, Archonta lub eklezjastę.

Art. 60. [Prokuratura]
1. Prokuratura stoi na straży praworządności poprzez ściganie przestępstw, zaskarżanie do sądów decyzji niezgodnych z prawem oraz pomoc prawną społeczeństwu.
2. Na czele Prokuratury stoi Prokurator Generalny powoływany przez Króla Surmenii.

Art. 61. [Proces sądowy]
W czasie procesu sądowego stosuje się odpowiednie, obowiązujące przepisy dotyczące zasad postępowania sądowego.


Rozdział VII
Finanse publiczne
Art. 62. [Waluta]
Walutą Królestwa Surmeńskiego jest Gon.

Art. 63. [Inicjatywa legislacyjna ustawy budżetowej]
Inicjatywa ustawodawcza w zakresie ustawy budżetowej, zmiany ustawy budżetowej, ustawy o zaciąganiu długu publicznego oraz ustawy o udzielaniu gwarancji finansowych przez państwo przysługuje wyłącznie tesmotecie właściwemu do spraw finansów.

Art. 64. [Uchwalenie budżetu]
1. Tesmoteta właściwy do spraw finansów przedkłada Eklezji najpóźniej na 6 dni przed rozpoczęciem kwartału budżetowego projekt ustawy budżetowej na kwartał następny. W wyjątkowych przypadkach możliwe jest późniejsze przedłożenie projektu.
2. Eklezja uchwala budżet państwa na kwartał budżetowy w formie ustawy budżetowej.
3. Król podpisuje w ciągu 4 dni ustawę budżetową uchwaloną przez Eklezję.
4. Jeżeli ustawa budżetowa nie weszła w życie w dniu rozpoczęcia kwartału budżetowego, Archontea prowadzi gospodarkę finansową na podstawie przedłożonego projektu ustawy.
5. Zwiększenie wydatków lub ograniczenie dochodów planowanych przez Archonteę nie może powodować ustalenia przez Eklezję większego deficytu budżetowego niż przewidziany w projekcie ustawy budżetowej.
6. Ustawa budżetowa nie może przewidywać pokrywania deficytu budżetowego przez zaciąganie zobowiązania w centralnym banku państwa.

Art. 65. [Wykonanie budżetu i absolutorium]
1. Tesmoteta właściwy do spraw finansów w ciągu 6 dni od zakończenia okresu budżetowego przedkłada Eklezji sprawozdanie z wykonania ustawy budżetowej wraz z informacją o stanie zadłużenia państwa.
2. Eklezja rozpatruje przedłożone sprawozdanie i podejmuje, w ciągu 3 dni od dnia przedłożenia Eklezji sprawozdania, uchwałę o udzieleniu lub o odmowie udzielenia mnistrowi własciwemu do spraw finansów absolutorium.

Art. 65a. [Budżet w trybie ad hoc]
1. W przypadku niskiej aktywności gospodarczo-finansowej, bądź braku możliwości prowadzenia takowej, Archont ogłasza prowadzenie budżetu w trybie ad hoc. W trybie tym Archont nie powołuje Tesmotety właściwego ds. finansów i pełni jego funkcje określone przez prawo. Wszystkie wydatki ze skarbu państwa są dokonywane na podstawie rozporządzeń Archonta.
2. Na zakończenie urzędowania przez Archonta, który wprowadził tryb ad hoc, przedkłada on Eklezji Surmeńskiej sprawozdannie z przychodów i wydatków ze skarbu państwa. Eklezja udziela absolutorium w trybie przewidzianym w ust. 2 art. 65.

Art. 66. [Bank centralny]
Nazwę banku centralnego odpowiadającego za emisję pieniądza, ustalanie i realizowanie polityki pieniężnej oraz sposób organizacji tejże instytucji i jej kompetencje określa ustawa.


Rozdział VIII
Stany nadzwyczajne
Art. 67. [Stany nadzwyczajne]
1. W sytuacjach szczególnych zagrożeń, może zostać wprowadzony odpowiedni stan nadzwyczajny: stan wojenny, stan wyjątkowy lub stan klęski żywiołowej.
2. Stan nadzwyczajny może być wprowadzony tylko w drodze rozporządzenia Króla Surmenii, które podlega dodatkowemu podaniu do publicznej wiadomości.
3. Działania podjęte w wyniku wprowadzenia stanu nadzwyczajnego muszą odpowiadać stopniowi zagrożenia i powinny zmierzać do jak najszybszego przywrócenia normalnego funkcjonowania państwa.
4. W czasie stanu nadzwyczajnego nie może zostać zmieniona Konstytucja i prawo porządku wyborczego.

Art. 68. [Stan wojenny]
1. W razie zewnętrznego zagrożenia państwa, zbrojnej napaści na terytorium Królestwa Surmeńskiego lub gdy z umowy międzynarodowej wynika zobowiązanie do wspólnej obrony przeciwko agresji, Król Surmenii na wniosek Archontei może wprowadzić stan wojenny na części albo na całym terytorium państwa.
2. W czasie trwania stanu wojennego Siły Zbrojne Królestwa Surmeńskiego są postawione w najwyższy stan gotowości.

Art. 69. [Wyjątkowa kompetencja Króla]
1. Jeżeli w czasie stanu wojennego Eklezja Surmeńska nie może zebrać się na posiedzenie, Król Surmenii na wniosek Archontei wydaje rozporządzenia z mocą ustawy.
2. Rozporządzenia z mocą ustawy podlegają zatwierdzeniu przez Eklezję Surmeńską na najbliższym posiedzeniu.
3. Rozporządzenia, o których mowa w ust. 1, mają charakter źródeł powszechnie obowiązującego prawa.

Art. 70. [Stan wyjątkowy]
1. W razie zagrożenia ładu państwowego, konstytucyjnego ustroju państwa, bezpieczeństwa obywateli lub porządku publicznego, Król Surmenii na wniosek Archontei może wprowadzić, na czas oznaczony, nie dłuższy niż 90 dni, stan wyjątkowy na części albo na całym terytorium państwa.
2. Przedłużenie stanu wyjątkowego może nastąpić tylko raz, za zgodą Eklezji Surmeńskiej i na czas nie dłuższy niż 60 dni.

Art. 71. [Stan klęski żywiołowej]
W celu zapobieżenia skutkom katastrof lub awarii technicznych noszących znamiona klęski żywiołowej oraz w celu ich usunięcia Archontea może wprowadzić na czas oznaczony, nie dłuższy niż 30 dni, stan klęski żywiołowej na części albo na całym terytorium państwa. Przedłużenie tego stanu może nastąpić za zgodą Eklezji Surmeńskiej.


Rozdział IX
Zmiana Konstytucji, przepisy przejściowe i końcowe
Art. 72. [Zmiana Konstytucji i zmiana do Konstytucji]
1. Projekt ustawy o zmianie Konstytucji może przedłożyć co najmniej dwóch Eklezjastów lub Król Surmenii.
2. Zmiana Konstytucji następuje w drodze ustawy uchwalonej w jednakowym brzmieniu przez Eklezję i za zgodą Króla Surmenii.
3. Król Surmenii, jeśli zgadza się ze zmianą, zarządza referendum ogólnokrajowe w sprawie zmiany Konstytucji.
4. Zmieniona Konstytucja wchodzi w życie, gdy w referendum poprze ją więcej niż połowa obywateli.
5. Zmiany do Konstytucji proponuje się w ten sam sposób jak każdą ustawę.
6. Nad zmianą do Konstytucji Eklezja głosuje większością 2/3 głosów.

Art. 73. [Przepisy przejściowe]
1. W okresie 4 miesięcy od dnia wejścia w życie Konstytucji Archontea przedstawi Eklezji Surmeńskiej projekty ustaw niezbędnych do stosowania Konstytucji.
2. Kadencja konstytucyjnych organów władzy publicznej i osób wchodzących w ich skład wybranych lub powołanych przed wejściem w życie Konstytucji kończy się z upływem okresu ustalonego w przepisach obowiązujących przed dniem wejścia w życie Konstytucji.

Art. 74. [Przepisy końcowe]
1. Konstytucja wchodzi w życie 24 godziny po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw.
2. Niniejsza konstytucja nosi nazwę Konstytucji Królestwa Surmeńskiego.
3. Tracą moc wszelkie akty prawne sprzeczne z onstytucją, w tym poprzednia Konstytucja.


(podpisano w chwili obowiązywania dawnej nomenklatury)
(-) Senat Królestwa Surmeńskiego VI Kadencji: JKV Tomasz DrabikPany de Zepp, JV Victor kard. de Zepp oraz Hr. Sasha von Voo,

(-) Pavel Zepp I de Zepp,
Król Surmenii,
Obrońca Wiary.